Zapalenie okolicy pieluszkowej u niemowląt

Czerwona pupa! – która mama nie tego przynajmniej raz u swojego bobasa?!

U mojej córki zaczerwienienie okolicy odbytu pojawiało się regularnie, gdy zjadłam cytrusy lub kwaszone ogórki, a że karmimy się wyłącznie piersią  to byłam zmuszona na pewien czas odstawić te przysmaki. Obecnie Jula ma 8 mc,  ja jem wszystko a pupa zdrowa:) dziecko nabiera tolerancji z wiekiem. Pamiętajmy, że skóra noworodka jest bardzo delikatna i wrażliwa na podrażnienia.

Jaka jest właściwie przyczyna tej dolegliwości?

Tutaj chciałam podkreślić, iż przyczyną pierwotną  w 90% przypadków jest PODRAŻNIENIE.

Infekcja wywołana grzybami Candida albicans lub bakteriami S. aureus jest z reguły nadkażeniem nieleczonego stanu zapalnego skóry i występuje rzadko. Jest to bardzo ważna informacja, którą trzeba wziąć pod uwagę dobierając odpowiednie leczenie.

Zmiany skórne pojawiają się najczęściej u zdrowych dzieci, u których na pewnym etapie dochodzi do kumulacji różnorodnych czynników drażniących, działających w zamkniętym środowisku ( pielucha! ):

  • przedłużony kontakt z moczem i stolcem
  • biegunka
  • rozpoczęcie spożywania lub zwiększenie częstotliwości cytrusów w diecie
  • dwa główne enzymy w stolcu: trypsyna i lipaza, ich aktywność rośnie w środowisku zasadowym, mogą uszkadzać barierę skórną okolicy pieluszkowej. Stolec dzieci wyłącznie karmionych piersią ma kwaśniejszy odczyn w porównaniu do karmionych mieszanką mleczną, dlatego przypuszcza się, że karmienie piersią może odgrywać rolę ochronną.
  • Otarcia poprzez częste podmywanie chusteczkami nawilżającym oraz okluzja są warunkami koniecznymi do wystąpienia stanu zapalnego skóry ( maceracja warstwy rogowej oraz wilgotne i ciepłe środowisko.
  • Częsta toaleta, podcieranie, niedokładne osuszenie, pieluszka przez większość czasu doprowadzają do dwóch zjawisk:  OTARCIA i OKLUZJI. Są one warunkami koniecznymi do wystąpienia stanu zapalnego skóry ( pot. podrażnienia).

Co mam robić gdy zaczerwienienie się pojawi?

W ciepłym otoczeniu jak najczęściej zostawiać dziecko bez pieluszki. Z udziałem dopływu powietrza podrażnienia tej okolicy goją się najszybciej!

Toaleta:

  1. zasadniczo wystarczy czysta woda, alternatywnie miękka chusteczka lekko nawilżona oliwą z oliwek
  2. bardzo dokładnie osuszyć okolicę pieluszkową, można użyć lekko ciepłego nawiewu suszarki ( szum dodatkowo podziała uspokajająco na maluszka)
  3. częsta zmiana pieluchy, co 3-4 h

Środki pielęgnacyjne:

ogólna zasada jest taka, że gdy występuje ostry stan zapalny ( zaczerwienienie) nie używamy tłustych, ciężkich maści, ponieważ tworzą one na skórze warstwę barierową, okluzyjną, uniemożliwiają dopływ powietrza, a co za tym idzie, również proces gojenia. Tłuste kremy mają za zadanie ochronić skórę przed szkodliwymi czynnikami zewnętrznymi, dlatego będziemy ich używać w profilaktyce zapalenia okolicy pieluszkowej, gdy skóra jest zdrowa.

Jakich kremów używać?

Kremów hydrofilnych, hydrofilnych maści posiadających w składzie m.in cynk, substancje odkażające. Kremy te mają zazwyczaj lekką konsystencję.

 

Ważne: tylko substancje hydrofilne ( o powinowactwie do wody) są zdolne do wystarczającej absorpcji płynu, który w fazie ostrej zapalenia może pojawić się na skórze, dodatkowo działając drażniąco.

Nie polecam stosowania preparatów leczniczych na własną rękę przy podejrzeniu infekcji grzybiczej lub bakteryjnej. Lekarz powinien zbadać dziecko i na tej podstawie postawić właściwą diagnozę i zaproponować leczenie. Preparaty zawierające glikokortykosteroidy należy stosować w okolicy genitalnej pod nadzorem lekarza, ponieważ stan zapalny, uszkadzając barierę skórną powoduje zwiększoną resorpcję leku przez skórę nawet 20x krotnie!

Podsumowując:

Pomocny w zapamiętaniu najważniejszych wskazówek może być akronim ABCDE

A- air – powietrze! dużo powietrza – wietrzenie pupy:)

B- barriers- dbanie o barierę skórną i wspomaganie jej regeneracji w momencie uszkodzenia

C – cleansings – odpowiednia higiena, częsta zmiana pieluszki, min co 3-4 h

D – diapers – odpowiedni rodzaj pieluszki, pampersy z żelowym wkładką, które lepiej chłoną płyn – utrzymanie suchej skóry jest decydujące w profilaktyce maceracji naskórka i rozwoju stanu zapalnego skóry

E- education – odpowiednia edukacja rodziców odnośnie patogenezy oraz leczenia

 

W komentarzach możemy podyskutować o Waszych spostrzeżeniach i doświadczeniach na ten temat:)

 

Literatur

  1. Concannon P et al. (2001) Diaper dermatitis: a therapeutic dilemma. Results of a double-blind placebo controlled trial of miconazole nitrate 0.25%. Pediatr Dermatol 18: 149-155
  2. Fölster-Holst (2011) Windeldermatitis. Hautarzt 62: 699-709
  3. Gupta A et al. (2004) Seborrheic dermatitis. J Eur Acad Dermatol Venereol 18: 13-26
  4. Koch R (1991) Phytosterole bei Windeldermatitis. Dt Dermatol 39: 1454-1459
  5. Prasad HR et al. (2003) Diaper dermatitis–an overview. Indian J Pediatr 70: 635-637
  6. Seebacher C et al. (2006) Candidose der Haut. J Dtsch Dermatol Ges 4: 591-596

 

3 thoughts on “Zapalenie okolicy pieluszkowej u niemowląt

  1. Moje dziecko odparzało się niemiłosiernie mając około 2 tygodnie. Urodził się w połowie lipca, a upały w tym roku były okropne. Cale dnie spędzał z gołą pupą. Pampers tylko na noc, a i tak bylo bardzo ciezko. Po konsultacji z lekarzem zastosowalismy zakazana masc na litere T i tylko ona pomogła 🙈🙊

    1. Mówi Pani o maści Triderm zapewne? Zapytam z ciekawości, długo Pani ją stosowała? Potrzebna była powtórka kuracji? Czy lekarz przypuszczał z jakiego powodu są problemy z pupą?

    2. „Wietrzenie pupy” jest jedną z podstaw profilaktycznych. Zapalenie skóry pieluszkowej na zasadzie podrażnienia to również uszkodzenie naskórka lub predyspozycja do dalszych uszkodzeń. Granica do nadkażenia jest czasem bardzo wąska – być może u Pani dziecka już ono miało własnie miejsce, dlatego leczenie specjalistyczne okazało sie pomocne. Nie należy jednak o „wietrzeniu” zapominać nawet przy dodatkowym leczeniu.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *